طنزحوزه هنری ؛ چاقویی برنده و نقادی منصفانه

تاریخ ارسال : 1395/02/05

گزارش از افشین حیدری// طنز همیشه و در همه ملت ها جزوی از نیازهای مردم یک جامعه به شمار می رود. شاید عمق توجه به آن را بتوان در گروه های طنز شبکه های اجتماعی دانست که با تعداد زیادی از اعضا فعالیت می کنند. مطالبی که نشان از توجه  بیش از پیش مردم به  محتوای طنزرا در جامعه نشان می دهد.

اما شاید نتوان این طنزی که در جامعه جاری و ساری است را با طنزی که به معنای کلمه مورد تأئید اهالی ادب و فرهنگ است یکی دانست.

طنزی که ما در رسانه ها و محافل ادبی می بینیم، طنز نسبتاً اخلاقي است و با هدف تنبه و توجه دادن فرد يا جامعه به معايب و مفاسد خود، تحقير و سركوبي رذايل اخلاقي، رشد فضايل اخلاقي و در يك كلام، تزكيه، تهذيب، اصلاح و به تكامل رساندن فرد و اجتماع فعالیت می کند. هرچند مبناي اين طنز بر خنده و طعنه زدن به معايب و تحقير رذايل و پليدي ها استوار باشد اما اين خنده و طعنه نه از سر دشمني، كه از سر علاقه و دلسوزي است.

ولی طنزی که در بستر جامعه هست بیشتر به هجو وهزل شباهت دارد و سعی دارد تا با مزاح كردن، بيهوده گفتن و مطرح کردن مضامين ركيك ، خلاف ادب و اخلاق در قالب شعرو داستان، خنده را بر لبان مردم بیاورد.

در این میان نقش دستگاه های فرهنگی و هنری از جمله حوزه هنری در برپایی برنامه ها و محافل و  تولید محتوای طنز از طریق نشریات ادبی، اهمیتی دو چندان پیدا می کند.

برنامه های قدیمی در حلقۀ رندان و محفل طنز که از برنامه های قدیمی و پر مخاطب حزه هنری هستند، سعی کرده اند تا در روزگاری که با انبوهی از محتواهای سخیف و بی ادبانه  روبرو هستیم نقشی اندک را در این فضا ایفا کنند و با گردهم آیی طنز پردازان دور هم  سهمی هر چند ناچیز را دراعتلای طنز کشور داشته باشند.

محافلی که هر کدام یک شب در ماه برگزار می شوند ولی به گواه جمعی از طنز پردازان، ابعاد تأثیر گذاری آن می تواند فراتر از حوزه هنری بررسی شود و این جز با حمایت های مسئولان ارشد حوزه هنری و تغییر نوع نگاه آن ها نسبت به طنز ایجاد نمی شود.

در این میان رضا ساکی سردبیر روزنامه وقایع تهرانیه معتقد است؛ جبهه گیری هایی که هر از چندگاهی توسط مردم و به ویژه مسئولان و اقشار خاص علیه طنزنویسان مطرح می شود نه تنها هیچ نفعی برای جامعه نخواهد داشت بلکه سبب می شود تا طنزکشورمان رو به افول رود.

این طنز پرداز کشورمان، حوزه هنری را به عنوان نهادی همیشه فعال در تولید طنز فاخر می داند و افرادی که در رأس اجرایی آن قرار دارند را از جنس همان فضا و آشنا با زبان طنز ادیبانه معرفی می کند که سعی دارند مشکلات جامعه را با زبان شیرین  طنز به گوش مردم بر سانند.

*از غرض ورزی در طنز بپرهیزیم

اما داریوش کاردان مجری برنامه در حلقه رندان معتقد است که یکی از دلایل جبهه گیری های مسئولان غرض ورزی ها  و نقدهای غیرمنصفانه طنز پردازان است که گاهی تا جایی پیش می رود که به جای نقد بیشتر به  تخریب سوژه شبیه است.

*طنز؛ چاقویی برنده و نقادی منصفانه

و در نهایت باید گفت طنز چاقوی برنده ایست که در عین برندگی و درد، خنده را به ارمغان می آورد و به فکر اصلاح اموراست و باید این بینش در مسئولان ما درونی شود که استمرار و گسترش آن می تواند از ترویج بد اخلاقی ها و هجو های مبتذل جلوگیری کند.

برای اطلاع ازمهمترین اخبار جشنواره ها و محافل حوزه هنری ما را در کانال تلگرامی دنبال کنید.