سعید بیابانکی: منابع شعر ما باید فراتر از شبكههای اجتماعی باشد
تاریخ ارسال : 1395/08/09
سعید بیابانكی گفت: خواندن قرآن كریم، نهج البلاغه، صحیفه سجادیه و كتابهای تاریخی به شاعران كمك میكند تا خلاقیت و دایره واژگان خود را افزایش دهند.
به گزارش روابط عمومی مرکز محافل و جشنواره های حوزه هنری، سعید بیابانكی، شعر را یكی از قدرتمندترین رسانهها عنوان كرد و افزود: شاعران آیینی و مذهبی كاری فراتر از شعرای دیگر انجام میدهند و معصومین(ع) نیز در این زمینه سفارش كردهاند و شعرای این حوزه را ستودهاند.
وی با بیان اینكه فعالیت در عرصه شعر آیینی و مذهبی كاری بسیار مقدس و ارزشمند است، خاطرنشان كرد: در این عرصه مقدس حواسمان باید جمع باشد كه هر چیزی را نگوییم و هر شعری را نسراییم.
وی با بیان اینكه شعر یك مقوله بیتعریف است و شاید تا به امروز هیچ تعریف جامعی از آن ارائه نشده به تبیین تعاریف مختلف شعر پرداخت و ادامه داد: تعریف زبان شناسان از شعر این است كه شعر، اتفاقی است كه در زبان میافتد؛ چون شعر از واژه و نحو استفاده میكند و با زبان سروكار دارد. از این رو هرچه شاعر مقوله زبان را بهتر بشناسد و با تركیب سازی و واژهها آشنا باشد، طبیعتاً شاعر موفقتری خواهد بود.
خالق كتاب «سنگچین» اظهار داشت: زبان شعر یك زبان فاخر است و میان آن با زبان معیار ارتباطاتی وجود دارد، هرچند برخی هم معتقدند میان آنها هیچ ارتباطی نیست و شعر ماجرای دیگری است و زبان معیار هم زبان دیگری است. خیلی از حرفها و سخنان را در شعر میشود گفت ولی در زبان معیار قابل بیان نیست.
بیابانكی با برشمردن اجزای زبان شعر به وجود موسیقی در زبان شعر (كلاسیك و سپید) اشاره كرد و با بیان اینكه در زبان معیار چنین چیزی وجود ندارد، افزود: شاعر در زبان شعر یك بار موسیقایی روی كلمات میگذارد ولی در زبان معیار چنین الزامی وجود ندارد. كار شاعر این است كه كلمات را زنده میكند و به آنها حیات میبخشد.
این شاعر و منتقد ادبی افزود: در شعر كلاسیك، موسیقی در انتهای شعر واقع میشود و به آن زیبایی میدهد. همچنین یك موسیقی میانی شامل واج آرایی و هماهنگی حروف نیز وجود دارد كه نوعی بهرهگیری از بار معنایی حروف است.
وی یكی از چیزهایی كه زبان شعر را از زبان معیار متمایز میكند آركائیك باستان گرایی خواند و گفت: آركائیك و باستان گرایی چه به صورت نحوی و چه به صورت واژگانی كه در شعر میتواند اتفاق بیفتد، یك نوع زیبایی به شعر تحمیل میكند.
شاعر مجموعه شعر «جامهدران» با بیان اینكه همواره از نوآوری و خلاقیت در عرصه شعر استقبال میشود، اظهار كرد: نوآوری در شعر میتواند به شكل معنایی و ظاهری (نوآوری در صورت و معنا) اتفاق بیفتد.
وی با اشاره به اینكه در صورت و ظاهر شعر با وزن، قالب، ردیف و قافیه مواجه هستیم كه در آنها میتوان نوآوری كرد، ادامه داد: خلاقیت در وزن یكی از شیوههای نوآوری است و كسی میتواند این كار را انجام دهد كه در عروض فارسی مهارت داشته باشد.
وی استفاده از ردیف و قافیههای جدید، جذاب و متفاوت و همچنین واژه گزینی را بخشی از خلاقیت عنوان كرد و با تأكید بر جدی گرفتن این موارد اظهار داشت: ذوق تنها كافی نیست. اوج خلاقیت شاعر و نوآوری در معنا اتفاق میافتد كه از اهمیت زیادی برخوردار است.
خالق كتاب «نیمی از خورشید» تصریح كرد: فقر واژگانی، فقر شعر و فقر اندیشه را به دنبال خواهد آورد بر این اساس باید دایره واژگان خود را گسترش دهیم.
این شاعر آیینی در همین رابطه افزود: خواندن قرآن كریم (كه اوج خلاقیت است)، نهج البلاغه، صحیفه سجادیه و كتابهای تاریخی به ما كمك میكند تا خلاقیت و دایره واژگان خود را افزایش دهیم.
بیابانكی همچنین كتاب «حسینِ علی» اثر م. مؤید كه یك مقتل فارسی است و كتاب «آه» نوشته یاسین حجازی را به عنوان دو منبع خوب برای مطالعه شاعران آیینی معرفی كرد.
این منتقد ادبی محدود بودن قالبها را یكی از نقاط ضعف شعر آیینی دانست و گفت: اكثر شاعران كلاسیك به قالب غزل عادت كردهاند و شاید به سایر قالبها علاقهای ندارند یا به آن بی توجهاند. آنان باید قالبهای دیگر را نیز امتحان كنند و خود را در یك قالب محدود نكنند.
وی با بیان اینكه امروز، منابع شعری نسل جوان ما در بهترین حالت، شنیدن و خواندن آثار یكدیگر است، اظهار كرد: منابع ما نباید شبكههای اجتماعی و فضای مجازی باشد. شبكههای اجتماعی كه متأسفانه امروز به منبع تبدیل شده، یك ابزار است اما یك منبع نیست. تفاوت كتاب با جهان مجازی این است كه تأثیر و انرژی كاغذ و كتاب در صفحه مانیتور (نمایشگر) وجود ندارد.
بیابانكی نحوه اجرا و ارائه شعر را نیز مهم خواند و با اشاره به اینكه شعر خواندن یك فن است كه با یادگیری فن بیان و تجربه به دست میآید، گفت: نسل جوان باید ضمن مطالعه آثار گذشتگان با پیشینه شعر و سبكهای مختلف آشنا شوند تا بتوانند خلاقیت و نوآوری داشته باشند.
برای اطلاع ازمهمترین اخبار جشنواره ها و محافل حوزه هنری ما را در کانال تلگرامی دنبال کنید.