جشنواره عصر سوره / حسن زاده: جامعه ما به آثاری نیازمند است كه با هویت مردم همسو باشد
تاریخ ارسال : 1393/06/31
سید محسن حسن زاده، كارگردان تئاتر، گفت: مسئله ای كه در تولید این اثر نمایشی به دنبال آن بودم، ریشه های عمیقی در فرهنگ ایرانی و فولكلور دارد.
به گزارش پایگاه خبری حوزه هنری، سید محسن حسن زاده، كارگردان تئاتر و مدیر سابق روابط عمومی مجموعه تئاتر شهر و كارگردان برگزیده در سی و دومین دوره جشنواره بین المللی تئاتر فجر، برای نمایش «فرجام طولانی سفر طوبی» به نویسندگی علیرضا نادری است. این نمایش با بهره گیری از هنرمندان بومی استان قم و لهجه های محل اتفاق نمایش، كه روستایی در قم است، انسان هایی را به تصویرمی كشد كه با وجود اتفاقات متعدد هنوز به اعتقادات دینی – ارزشی خود پایبند هستند.
در تولید این اثر، ریشه های عمیق فرهنگ ایرانی وجود دارد
حسن زاده درخصوص این نمایش و علائق شخصی و نیازهای جامعه امروز تئاتر به این گونه آثار گفت: به شخصه همیشه علاقه مند بودم، حرفی روی صحنه بزنم كه با مخاطب ایرانی من قرابت و نزدیكی داشته باشد و اثری را كه ارائه می دهم آینه ای باشد تمام قد كه تماشاگر هویت خود را در آن ببیند.
وی افزود: آن چیزی كه ما از تئاتر ملی می شناسیم محدود شده است به یك سری آثار نمایشی آئینی – سنتی. در صورتی كه تئاتر ملی باید آن اثر هنری باشد كه از شرایط خاص مردم، در همان زمانی كه زندگی می كنند، تاسی بگیرد و بر آن تاثیر بگذارد. مسئله ای كه من در تولید این اثر نمایشی به دنبال آن بودم. در واقع ریشه های عمیقی در فرهنگ ایرانی و فولكلور وجود دارد. رسالت نشان دادن همه این ریشه ها و عناصر به عهده واژه ای به نام تئاتر ملی است.
واقعیت هایی كه در زمانه ما هنوز وجود دارد
كارگردان «فرجام طولانی سفر طوبی» در ادامه با اشاره به شخصیت های درون نمایش گفت: در این اثر به سراغ مردمی رفتم كه با توجه به تغییر شرایط اجتماعی، شرایط اعتقادی، اجتماعی و مذهبی شان نه تنها تغییر نكرده بلكه پابرجا نیز مانده است. همه این ها واقعیت هایی است كه در زمانه ما هنوز وجود دارد و رسالت هنرمند هم نشان دادن آن است.
وی افزود: اما باید بدانیم كه یك دست صدا ندارد؛ من به شخصه به سمت و سوی این گونه آثار حركت كرده ام. اگر بتوانیم نگاه خود را به سوی بازتاب عُلقه های مردم ایران سوق دهیم، آنگاه به نزدیك شدن مردم به تئاتر كمك كرده ایم و می توانیم بر روی حمایت مردم از نمایش هایمان امیدوار باشیم. این یك امر بدیهی است. زمانی كه یك تماشاگر خود و واقعیت های زندگی اش را بر صحنه ببیند، هم از نمایش اثر می پذیرد و هم علاقه مند می شود. این چرخه در تئاتر امروز مجهور و فراموش شده است.
دست روی مسائلی بگذارد كه عمیق تر از یك سری اتفاقات دراماتیك است
این كارگردان برگزیده جشنواره فجر سپس درمورد ضعف متون ایرانی گفت: درخصوص مسئله متن مناسب برای نمایش های ملی و بومی، ضعف داریم و این متون كمتر تولید شده است. نمایشنامه نویسان كشورمان كمتر به سوی این گونه نمایش ها رفته اند؛ مسئله ای كه نمود دارد و دامنگیر شده است.
وی افزود: نیاز امروز جامعه ما به آثاری است كه با هویت مردمان ما همسو باشد، دست روی مسائلی بگذارد كه عمیق تر از یك سری اتفاقات دراماتیك است. باید متنی تولید شود كه ما كمتر شاهد حضور آن در نشر و نمایشنامه نویسی هستیم. در برهه ای از زمان به دلیل شرایط اجتماعی كشور نمایشنامه نویسان به این سو سوق داشتند و با كمك و حمایت های مادی و معنوی در این مسیر گام بر می داشتند.
ما داشته اصلی خودمان را در عرصه فرهنگ نشناخته ایم
این كارگردان جوان در ادامه با اشاره به وضعیت تولید آثار در شرایط امروز گفت: با كمال تاسف امروز شاهد نسل جوانی هستم كه در حال تولید متونی هستند كه محدود به چند متلك سیاسی و اجتماعی شده است، و باز متاسفم آثار نمایشی كه هم اكنون در دست تولید هستند با فرمولی خاص به مخاطب عرضه می شوند؛ آثاری كه از یك سری موضوعات با هیجانات كاذب، شوخی های اروتیك و مسائل سطحی تشكیل شده اند و فكر می كنند مخاطب پذیرای آن است. تئاتر ما به این سو در حال حركت است؛ مسیری كه باید زنگ خطری بزرگ برای جامعه تئاتر ایران باشد.
وی ادامه داد: ما داشته اصلی خودمان را در عرصه فرهنگ نشناخته ایم. باید ذائقه ها را بشناسیم تا مخاطب بتواند به درستی انتخاب كند. امروز ما ذائقه ای برای تماشاگر تولید كرده ایم كه فقط هیجان سطحی و میرا است كه به زودی نیز اشباع می شود. متون كلاسیك ایران و دنیا مبتنی بر یك سری ارزش های اصیل انسانی است كه باعث می شود میرایی برای این متون وجود نداشته باشد.
در این نمایش الگوهای فرهنگ ایرانی و تئاتر ملی رعایت شد
حسن زاده درخصوص رفع این معضلات گفت: سیستم نمایشنامه نویسی ما ضعف دارد. منطق درستی در مورد این مسئله است و نیاز به اختراع خاصی نیست. باید به مخاطب مطلبی عرضه شود كه ریشه دار، نامیرا و زنده است. در آن صورت، مخاطب هم پذیرای آثاری با این مشخصات خواهد بود.
وی افزود: پس از اجرای این نمایش كه تلاش شده است الگوهای فرهنگ ایرانی و تئاتر ملی در آن رعایت شود، خوشبختانه مخاطبان عام، هنرمندان و منتقدان عكس العمل هایی نسبت به این اجرا داشتند كه به نوعی سختی های تحمل شده از سمت گروه را جبران كرده است و راضی بوده اند.
این مدیر سابق روابط عمومی تئاتر شهر گفت: ما تمام سعی و تلاشمان این است كه مخاطب بیشتری جذب كنیم. گروه ما در شرایطی اجراهای خود را بر روی صحنه آورده كه ذائقه مخاطب عوض شده و تعداد اجراهای ما كم است. نگاه گیشه ای كه به این اثر می شود، می تواند به گروه هایی مانند ما كه قدم در این راه پر رنج گذاشته اند، استرس وارد می كند.
حمایت از گروه هایی با این شكل، حمایت از یك سبك است
وی ادامه داد: اجرای نمایش ما محدود شده است و استرس های من و گروه اجرایی نیز زیاد شده است كه سرانجامش می تواند یك فاجعه فرهنگی باشد. حمایت از گروه هایی با این شكل، حمایت از یك سبك است؛ نقطه ای كه مسئولین می توانند به تئاتر كمك كنند. با وجود تمامی این شرایط گروه ما پیگیر اعتقادات خود بوده و ما هر شب با دل هایمان بر روی صحنه می رویم.
شایان ذكر است، «فرجام سفر طولانی طوبی»، روایت كننده زندگی خاص اهالی یك روستای كویری در قم است و در كنار آن نیز به داستان عشق نافرجام یك چوپان به دختری به نام طوبی میپردازد ؛ این اثر در سی و دومین دوره از جشنواره تئاتر فجر شركت داشت و توانست جوایز و افتخاراتی چون: دریافت دیپلم افتخار و تندیس كارگردانی از سی و دومین جشنواره بین المللی تئاتر فجر، دریافت دیپلم افتخار و تندیس طراحی صحنه از سی و دومین جشنواره بین المللی تئاتر فجر، دریافت لوح تقدیر نمایشنامه نویسی از سی و دومین جشنواره بین المللی تئاتر فجر، دریافت لوح تقدیر بازیگری مرد از سی و دومین جشنواره بین المللی تئاتر فجر، و كاندیدای بازیگری زن از سی و دومین جشنواره بین المللی تئاتر فجر را از آن خود كند.
خاطرنشان می سازد نمایش «فرجام سفر طولانی طوبی» از دوشنبه ۳۱ شهریور تا پایان اجراهای خود ساعت ۱۹، در تالار چهارسو مجموعه تئاتر شهر میزبان علاقه مندان تئاتر خواهد بود.
