«صبرا» روایت صبر دختری برای كشف یك معما

تاریخ ارسال : 1393/07/25

«صبرا» را می توان جزو آن دسته از آثار معنوی ذكر كرد كه با انتخاب یك خط اصلی قصه و اضافه كردن چند قصه دیگر به بدنه اصلی آن، یك مجموعه فرهنگی پر محتوا از موضوعات دفاع مقدس، ارزش های والای دینی و ارتباط های صحیح انسانی را به مخاطب خود تقدیم می كند و به این طریق علاوه بر پرداخت توامان  به چند موضوع معنوی – ارزشی و تاثیرگذاری بر قشرهای متفاوت و مختلف، تمامی آنها را زیر یك چتر به نام «صبرا» گردهم می آورد و پیام های خود را متناسب با همان جامعه هدف ارائه می دهد. 
«صبرا» روایتگر زندگی دختری به همین نام است كه پیش از به دنیا آمدنش، پدر و مادرش از خرمشهر به شهر مقدس مشهد كوچ می كنند و او در این شهر به دنیا می آید، این دختر پس از تولد گرفتار یك بیماری سخت می شود و پدرش نذر می كند كه در صورت بهبودی او، دخترش خادم زوار امام رضا (ع) در مشهد بشود، تا همین نقطه از نمایش، كارگردان با هوشمندی خود و تكیه بر متن نمایش، هر دو موضوع جنگ و ارتباط های معنوی با ارزش های دینی را مطرح كرده است. اینك بیست سال از ماجرا گذشته است و خانواده صبرا به خرمشهر بازگشته اند، پدر صبرا طی یك حادثه به شهادت می رسد ، مادر صبرا نذر پدر را به او یادآوری می كند و دست به روایت چگونگی این نذر می زند، در خلال همین روایت مادر صبرا خواب هایی می بیند كه در میان این خواب و رویاها بین شهادت پدرش و ازدواج اجباری با پسرعمویش جابر، بنا بر زور، فشار و رسم و رسومات سنتی  رابطه ای را كشف می كند كه باعث می شود بتواند علاوه بر كشف علت شهادت پدر،  نذر خود را نیز ادا كند.
كارگردان نمایش «صبرا» ، تلاش كرده است با بهره گیری از تكنیك شیوه های مختلف اجرای یك نمایش در جهت طراحی و خلق اثر نمایشی خود بهره ببرد و به این طریق بتواند مفاهیم مورد نظر متن و دیدگاه های كارگردانی خود را به شیوه ای مدرن و نوین به مخاطب خود عرضه كند. این نمایش كه از تركیب شیوه های رئالیستی با رگه های سورئالیستی و اكسپرسیونیستی طراحی شده است، با استفاده به جای از آنها در موقعیت های مختلف نمایش، تماشاگر خود را نوازش می دهد، در قسمت هایی از اثر كه شكل سورئالیستی و رویایی به خود می گیرد، كارگردان با طراحی حركات فرم ، توانسته است علاوه بر ایجاد یك شكاف دراماتیك میان صحنه های واقعی و غیر واقعی نمایش، روند رو به جلو نمایش و حل معمای اصلی نمایش را به طور همزمان مد نظر داشته باشد. جایی كه در وهم، خیال و خواب های صبرا و میان صحنه های نمایش بازیگران فرم با اجرای حركات فرم برای كشف معما كدهایی را به مخاطب خود انتقال می دهند و بازگو كننده فضای ذهنی از طریق فرم است.
در موسیقی این نمایش كه به صورت بازپخش و انتخابی است، تلفیق هایی صورت گرفته است كه بتواند پاسخگوی نیازهای متن و اجرا باشد و از سویی بتواند فضا سازی مناسبی برای مخاطب خود مهیا سازد. استفاده از موسیقی فضای جنوب كه نواهایی از سازهای جنوبی مانند «دمام»، «سنگ» و «نی انبون» را درون خود دارد و وظیفه دارد كه علاوه بر تكمیل طراحی اثر، بازگو كننده اتفاقاتی باشد كه درجنوب كشور روایت می شود، همانگونه كه استفاده از موسیقی خراسانی علاوه بر ایجاد یك فضای معنوی بازگو كننده اتفاقاتی است كه در مشهد رخ می دهد. 
در طراحی صحنه نمایش «صبرا»، سعی شده است كه فضای ما بین رئال و سورئال حفظ شود و به نوعی همه آن تمهیداتی كه كارگردان نمایش برای كولاژ كردن تكنیك های نمایش اندیشیده است در طراحی صحنه آن نیز لحاظ دیده شود. انسجامی كه كارگردان اثر در طراحی بخش های مختلف خود از جمله طراحی موسیقی، صحنه و شكل كارگردانی اثر، به آنها دقت كرده است در طراحی لباس اثر نیز مشخص است، جایی كه پدر، به عنوان یك فرد جنوبی كه لباسش از یك دشاشه و چفیه تشكیل شده است، بخشی از فضا سازی نمایش را برای مخاطب خود آسان تر می كند. این دقت در انتخاب لباس حتی در لباس های گروه فرم كه در صحنه های غیرواقعی و خیال ظاهر می شوند نیز دیده می شود. در مجموع می توان نمایش «صبرا» را یك اثر فكر شده و خوب برای مخاطب امروز عنوان كرد.