عبدالحمید ضیایی در اتفاق ترانه: زبان از تعریف تجربیات عارفان بزرگ قاصر است
تاریخ ارسال : 1395/02/06
عبدالحمید ضیایی، شاعر و مدرس فلسفه در دهمین محفل اتفاق ترانه گفت:سهروردی از اقلیم هشتمی صحبت می کند كه واقعا بعضی از افراد و عموم عارفان وارد این عالم شده و آن را تجربه می كنند ولی در تعریف کردن آن، زبان قاصر است.
به گزارش روابط عمومی مرکز محافل و جشنواره های حوزه هنری، دردهمین برنامه «اتفاق ترانه»، که عصر شنبه چهارم اردیبهشت و در تماشاخانه مهر حوزه هنری برگزار شد.عبدالحمید ضیایی استاد فلسفه دانشگاه شهید بهشتی پیرامون زبان عرفانی به ایراد سخن پرداخت و گفت: وقتی که به خواب می روید تا به حال به چیزهایی که مشاهده می کنید توجه کردید که از چه جنسی هستند و تفاوت آنها با چیزهایی که در عالم واقعیت مشاهده می شود، چیست.
وی ادامه داد: وقتی به خواب می رویم تازه بازیگری نفس شروع می شود و خیال، تازه در آن جا معنا پیدا می کند که تا قبل از زمان سهروردی به این عالم، عالم غیب و عالم عنصری می گفتند.
این پژوهشگر ادبیات، با اشاره به اینکه سهروردی به سه عالم قائل بود گفت: این فیلسوف بزرگ علاوه بر دو عالم مجرد و مادی که پیشینیان هم بر آن اذعان داشتند، بر عالمی دیگر به اسم بر خیال منفصل هم اشاره کرد و می گفت عالم خیال وابسته به نفس ما نیست و آنچه در این عالم هست را ذهن ما نساخته است.
وی تصریح کرد: به عبارت دیگر، وقتی عارفان به خواب می روند یا در مكتب زانو تلمذ می كنند، وارد عالم دیگری شده و آنچه می بینند، واقعیت است نه این كه زاییده ذهنشان باشد.
ضیایی با اشاره به برخی اعوجاجها كه در گزارشهای عارفانه وجود دارد، عنوان کرد: برای بهتر توضیح دادن این موضوع شاید بتوان به این اشاره كرد كه خواب های ما از چه جنسی هستند؟ هنگامی كه ما در خواب هستیم و خواب می بینیم، منطق درستی در خوابمان وجود دارد و اتفاقها بر اساس روایت خودشان پیش می روند ولی هنگامی كه می خواهیم آنها را برای كسی تعریف كنیم، می بینیم كه از منطق آنها سر در نمی آوریم.
وی مطالعه درباره جهانهای موازی را به حاضران در جمع پیشنهاد داد و گفت: در فلسفه فیزیك همواره سه تقریر به نام های فوق فضا، چندجهانی و جهان های موازی وجود دارد . این سه تقریر متفاوت هستند اما مهم این است كه فیزیك دان ها چه می گویند. ممكن است این عوالم وجود داشته باشد و هنگام خواب، وارد جهان موازی دیگری شویم كه در آنجا این تجربه ها برای ما اتفاق میافتد.
وی در پایان گفت: گاهی این سوال مطرح می شود زبانی كه عارفانی مانند مولانا برای گزارش تجربههایشان از آن استفاده می كنند چیست؟ آنها از كنایه و تشبیه و استعاره استفاده كردند تا منظورشان را به ما برسانند یا منظورشان دقیقا همان بوده كه گفته اند؟
سهروردی معتقد است اقلیم هشتمی وجود دارد كه واقعا بعضی از افراد و عموم عارفان وارد این عالم شده و آن را تجربه می كنند ولی در تعریف کردن آن زبان قاسر است.
گفتنی است؛ پایان بخش برنامه اتفاق ترانه، اجرای موسیقی با خوانندگی داود ایمانی و همراهی محسن امیری به عنوان پیانیست انجام شد .