احمد شاکری در آستانه برگزاری جشنواره شعر و داستان جوان سوره : معرفی نفر اول در هر جشنواره الزامی نیست

تاریخ ارسال : 1391/04/21

احمد شاکری، نویسنده و منتقد ادبی، معتقد است اگر در همه دوره های یک جشنواره معرفی اثر برگزیده یک ضرورت باشد، امکان خطا زیاد می شود.
شاکری در توضیح این مطلب گفت: معرفی یک اثر برتر در جشنواره ها به معنای معرفی الگوی ادبی مخصوص همان سال نیست بلکه اثر برگزیده معرف شاخص یک دوره ادبی است بنابراین خارج از عدالت و رعایت ملاک های ادبی است که در همه ادوار یک جشنواره آثار اول را بدون توجه به توان ادبی اثر و صرفا به منظور داشتن "رتبه اول" معرفی کنیم.
نویسنده مجموعه داستان سرزمین پدری در ادامه به وجود متغیرهای خاص هر جشنواره اشاره کرد و گفت: تعداد آثار، مراحل داوری، سطح برگزاری جشنواره از لحاظ ملی ، استانی و ... ، تعداد داوران در هر مرحله ، ظرفیت و توان ادبی شرکت کنندگان آن جشنواره و ... متغیرهایی است که تعیین کننده نوع داوری آثار خواهد بود.
این منتقد ادبی ضمن برشمردن روش های انتخاب برگزیدگان در هر جشنواره اضافه کرد: انتخاب اثر برگزیده بر مبنای دو روش اجماع آرای داوران و نمره دهی به آثار صورت می گیرد و بر این اساس دقیق ترین شیوه داوری بر اساس ملاک های روشن و مشخص است و شاید از منصفانه ترین روش های داوری، بررسی آثار و امتیازدهی بر مبنای یک چارچوب کلی باشد.
شاکری با بیان اینکه  اگر در جشنواره حکم اعلام نفر اول تحت هر شرایطی وجود داشته باشد شاید معرفی آثار برگزیده را از مدار اعتدال خارج کند، گفت: آثار مورد داوری باید واجد حدود و شاخص های ویژه ای باشد. ممکن است یک سال ، سال رکود ادبیات باشد و اثر خاصی معرفی نشود که این منطقی است و نباید درباره معرفی نفر اول حکم صادر کرد. اگر در چنین وضعیتی اثری به عنوان نفر اول معرفی شود در حالیکه شایستگی چندانی ندارد ، در سال بعد که آثار خوب تولید و معرفی می شود که واجد ویژگی ها ، برجستگی ها و قوت ادبی هستند معرفی و ارائه جایزه ادبی از مدار اعتدال خارج خواهد شد.
وی با بیان اینکه ما نمی توانیم برای ادبیات حکم صادر کنیم، گفت: در پاسخ به برخی ها که به اعلام نفر اول به هر ترتیبی اعتقاد دارند می توان گفت ناعادلانه است که بگوییم حتما یکی از آثار معرفی شود به عنوان نفر اول اعلام شود، حتی اگر شایستگی لازم را نداشته باشد، البته این مساله یک قاعده کلی نیست و شرایط ویژه هر جشنواره در این مساله بسیار تاثیرگذار است.
وی با توضیح اینکه اثری برتر است که از ارقام نظیر خود در آن دوره متمایز و برتر باشد، در ادامه افزود: متغیرها برای هر جشنواره ای متفاوت است . به عنوان مثال در یک جشنواره جوان استانی باید مولفه های جوان بودن شرکت کنندگان و سطح استانی جشنواره را در نظر گرفت بنابراین در اینجا ملاک های تعیین برگزیده یک  جشنواره مثل "کتاب سال" کاربرد ندارد.بنابراین به فراخور موضوع جشنواره ، شرایط شرکت کنندگان و سطح جشنواره و ... شیوه داوری و تعیین حداقل ها و حداکثرهای انتخاب اثر برگزیده قابل جابجایی است.