ابوالفضل خسروی: پوستر تئاتر سوره ماه آئینه اهداف این جشنواره است

تاریخ ارسال : 1394/07/06

طراح پوستر بیست و چهارمین جشنواره تئاتر سوره ماه معتقد است، طراحی پوستر جشنواره تئاترسوره ماه فراتر از طراحی برای یک نمایش است و باید تصویر آن  ویژگی جشنواره ای تئاتر و از سوی دیگر اهداف آن یعنی اندیشه، معنویت و هنر را تأمین نماید.

ابوالفضل خسروی(عضوگروه گرافیک مرکز هنرهای تجسمی حوزه هنری)//رسانه تعبیری است که شاید بتوان در کنار لفظ هنر برای پوستر برشمرد. پوستربه عنوان شاخه ای از هنرهای تجسمی و گرافیک ملزم به داشتن جنبه های علمی و تکنیکی وهم چنین نگاه زیباشناسی به عنوان هنر است.

اگر بپذیریم اثرگذاری، فراگیر بودن، تنوع و تفاوت از ویژگی های ذاتی رسانه هستند؛ پوستر هم ، چنین بنیان و ماهیتی را داراست و در کنار مدیوم های معاصر و در میان انبوه مخاطبان  می تواند بیانگر موضوعی خاص در قالب تصویر، شکل و فرم هنرمندانه و تفکر برانگیز در ژانرهای مختاف باشد.

این نشان از رویکرد اجتماعی و قدرتمند پوستر است و از این جهت در دنیای معاصر موضوعات متفاوتی در قالب پوستر مطرح گردیده اند.

با مطالعه سیر تاریخ مصور طراحی گرافیک و خصوصاً مشاهده آثار کشورهای مطرح، پیشرو و جریان ساز در این عرصه به نظر می رسد در میان ژانرهای متفاوت طراحی پوستر، بارزترین نمونه های ماندگار، جذاب و ارزشمند از حیث تکنیکی، اعلان هایی هستند که برای تئاتر طراحی شده اند.

تئاتر هنر خاصی است؛ هنری است که زنده، مستقیم و بدون هیچ واسطه ای بر مخاطب تاثیردارد.بی واسطه بودن ارتباط میان صحنه تا تماشاگر از جنس دیگری است. تئاتر عرصه ای است که درآن مخاطب بدون هیچ لنزی نظاره گر فضای مملو از حرکت و بازی بازیگران و حتی عناصر ی نظیر نور و کنتراست و حتی طراحی صحنه ی خود تئاتر می شود؛ و حتی محتوا به صورت عینی بر ذهن و روح وی نقش می بندد.اما نباید فراموش شود یکی از مرسوم ترین را ه هایی که تماشا گر را برای دیدن و لمس کردن چنین فضایی به صحنه می کشاند پوستر یا اعلانی است که برای آن طراحی می شود و ذوق دیدن را در درون مخاطب ایجاد می کند؛ در چنین شرایطی است که طراحی پوستر برای یک نمایش اهمیت دو چندانی پیدا می کند و درک و شناخت طراح از محتوا و فرم تئاتر سعی وی را در جهت پوسترسازی نمایان می سازد.

البته نباید فراموش شود که شناخت، درک و تأثیر آنها در جهت بالابردن کیفیت اثر گرافیکی تنها متوجه طراح نیست بلکه کاملاً دو سویه است و در سمت دیگر آن سفارش دهنده قرار می گیرد.چه سفارش برای یک نمایش باشد و یا برای یک کالای کاملاً تجاری.

سفارش دهنده به عنوان یک متولی هنر می تواند زمینه ساز پیشرفت و تعالی هنر باشد؛ و این امرمسئله ای است که در ایران اهمیت چندانی ندارد و بعضاً نادیده گرفته می شود.این به اصطلاح متولیان  یا هیچ شناختی از هنر و خصوصا گرافیک ندارند؛ و تعدادی هم که در حد محدود می دانند خود را در جایگاه طراح قرار می دهند و به جای اعتماد به هنرمند و ایجاد بستری مناسب در جهت بالابردن سطح کیفی آثار به معنای واقعی و ناب هنر،هنرمند را در باتلاق ذهنی خود گرفتار می سازند؛متاسفانه یا خوشبختانه، خوب یا بد کیفیت مطلوبی منتج نمی گردد.

اما در طراحی پوستر جشنواره تئاترسوره ماه وضعیت کمی متفاوت است؛ چرا که قرار نیست برای نمایشی خاص و مشخصی طراحی شود بلکه طرحی کلی برای یک جشنواره مد نظر است.  تصویر هم می بایست ویژگی جشنواره ای تئاتر و از سوی دیگر اهداف آن یعنی اندیشه، معنویت و هنر را تأمین نماید. در واقع محدودیت هایی هم از این حیث در اجرای کار به وجود می آید. جشنواره ای که سال هاست از زمان برگزاری آن می گذرد و پوسترهای زیادی با ایده های مختلف از زمان برپایی آن تا کنون در سابقه تصویری خود دارد.پوسترهایی که هر کدام به شیوه ای این جشنواره را بیان می کنند.در این دوره هم پس از طراحی و ارائه طرح های مختلف، گفت و گو و چانه زنی های بسیار با مسئولان برگزاری جشنواره سعی بر این بود پوستری متفاوت تر از دوره های قبل ارایه گردد.طرحی که در ظاهر متفاوت اما در باطن تعاریف و اهداف چنین جشنواره ای را در خود داشته باشد.

البته توصیف پوستر از سوی طراح آن به اعتقاد من شاید خیلی خوشایند نباشد، اما در پوستر از دو صورت یا صورتک به شکل سیلوئت یا سایه گونه و هم چنین درخت استفاده شده است.صورتکها را شاید بتوان به عنوان نمادی از تئاتر و به تعبیری همان غم و شادی در نظر گرفت. یکی نگاهی به بالا دارد، تداعی گر شادی و دیگری رو به پایین و بیانگر غم.

عنصر دیگر این پوستر درخت است.درخت در فرهنگ، ادبیات و هنر ایرانیان هویتی معنوی دارد؛ ومی تواند نشانه ای از زیبایی، زندگی، رشد و تعالی باشد. ضمن اینکه درخت از دیرباز به عنوان نماد و حتی باوری معنوی در آثار هنرمندان ایرانی متجلی بوده است.

این جشنواره با هدف کشف و پرورش استعدادهای جوانان هنرمند و با تأکید بر سه اصل مهم «دانش، اخلاق، ایمان» و  با شعار«معنویت، اندیشه و هنر» از 11 تا 17 مهرماه درسالن های حوزه هنری و سالن دانشکده سینما و تئاتربرگزار می‌ شود.