حجت الاسلام علی ملانوری: نظارت یک روحانی خاص بر فیلم ها نظارت حوزه علمیه نیست
تاریخ ارسال : 1395/02/14
نظارت یک روحانی خاص بر محتوای دینی فیلم های جشنواره ها قابل تعمیم به نظر سازمان حوزه علمیه نیست.
حجت الاسلام علی ملانوری // پنج اشکال اساسی در سینمای ما وجود دارد که حوزه و روحانیت برای حل آنها میتواند با مجموعه سینمایی کشور تعامل کند. مشکل اول عدم وجود یک برنامه جامع برای ترویج دین از طریق سینما است.
امروزه بیشتر سینماگران کشور براساس سلیقه و ایده خود فیلم میسازند اما در خصوص اینکه چه عقاید، سنتها و آدابی را ترویج کنیم و برای اینکه اولویت بندی در مسائلی از قبیل اقتصادی، خانواده، فرهنگی، سیاسی و اجتماعی چگونه باید باشد، هیچ نظامی در کشور وجود ندارد و سازمان سینمایی نیز، خود را متولی این امر نمیداند. مجموعه سازمانی کشور ما نیز انفعالی برخورد میکند و حتی در این رابطه به آثاری که دارای حداقلهای اعتقادی و محتوایی هستند، اکتفا میشود.
درست است که مجموعه سینمایی کشور بودجه قابل توجهی ندارد که بر اساس برنامههای پیشنهادیاش تولید فیلم شود اما میتوان نظارت داشت و چارچوبها را مشخص کرد و مجوزهای ساخت آثار سینمایی را در راستای آن چارچوبها صادر کرد. در خصوص طراحی این برنامه جامع فرهنگی دینی برای سینمای کشور حوزه و روحانیت میتواند نقش مؤثری ایفا کند.
مسئله دوم به معضل نیروی انسانی سینمای ایران مربوط میشود. برای مثال بنده در یکی از جشنوارههای فجر، تولید کنندگان و دست اندرکاران تمام فیلمها را از نظر عمق معرفت و تسلط دینی و میزان انتقال آن معارف بررسی کردم و متوجه شدم اکثر فیلم سازان از سطح تحصیلات دانشگاهی و مطالعات دینی پایینی برخوردار هستند و این افراد با این میزان آگاهی اندک، نقش مهمی در فرهنگ سازی جامعه ما دارند.
بنابراین نیروی انسانی فعال در مجموعه سینمایی کشور به آموزشهای مرتبط با فرهنگ دینی نیاز دارند و در آموزش آنها، حوزه و روحانیت میتواند در تربیت نیروهای خوب و معتقد کمک کند .
مشکل سوم مربوط به ایده پردازی و سوژههای تبلیغاتی است؛ چه کسی میتواند ایدههای دینی ارائه کند و فیلم سینمایی دینی بسازد؟ کسی که تسلط به مباحث دینی داشته باشد. هرچند تا کنون نیز کسانی که تسلط بر مفاهیم دینی داشتند، فیلمهای فاخر دینی ساختهاند و بسیاری از معارف دینی را منتقل کردند.
در بخش ایده پردازی و سوژه یابی نیز حوزه و روحانیت میتواند نقش مهمی داشته باشد و سینمای کشور را تقویت کند.
مسئله چهارم، که در این بخش نقص اساسی داریم، نظارت بر روند تولید فیلمهای سینمایی است؛ اگرچه از مرحله ایده تا ساخت یک اثر هنری نظارت اجمالی وجود دارد اما این نظارت، نظارت حوزوی نیست و براساس معیارهای مورد پذیرش حوزه و روحانیت صورت نمیگیرد. البته این موضوع به این معنا نیست که نظارتهای انجام شده نادرست بوده اما در مواردی وقتی از منظر دینی به بعضی آثار نگاه میکنیم، نواقصی وجود دارد.
ازسوی دیگر این نظارت، باید مستمر و شامل مرحله اول تا آخر فیلم باشد. در حقیقت باید از آغاز ایده پردازی تا زمانی که قرار است یک فیلم سینمایی پخش شود، نظارت صورت گیرد و نظارتهای بعد از پخش فایدهای ندارد. سازمان سینمایی در این روند نیز با حوزه میتواند تعامل کند.
پنجمین مسئله ارزش گذاری در عرصه سینما است؛ تولیداتی به صورت سالانه در عرصه فیلم صورت میگیرد و آن هارا ارزش گذاری میکنیم و به بعضی از آنها جایزه میدهیم و آن آثار را برجسته میکنیم؛ اما اینکه به چه فیلم و فیلم سازی میتوان جایزه داد یکی از مسائلی است که لزوم حضور روحانیت در آن وجود دارد. در حقیقت در ارزش گذاریها، عمده نگاه داوران به جنبههای فنی فیلم است درحالیکه محتوای بعضی از آثار هنری خوب نیست و اگر با نگاه دینی بخواهیم نگاه کنیم، این نقش فوق العاده ضعیف است به طوری که در سال جاری در سازمان سینمایی به سازمان حوزه – نه افراد حوزوی- اجازه ورود به عرصه ارزشیابی فیلمها داده نشد در حالیکه تا سالهای پیش اداره کل رسانه معاونت تبلیغ حوزه علمیه در ارزیابی آثار جشنواره فیلم فجر حضور پیدا میکرد و این حضور برای سینما مهم و مؤثر بود.
توجه به این نکته نیز ضروری است که منظور از نظارت حوزه علمیه، نظارت سازمان حوزه علمیه است نه نظارت یک روحانی خاص. چراکه در این صورت سلیقه فردی حاکم است اما اگر سازمان حوزه علمیه ورود پیدا کند، این چنین نخواهد شد.
برای اطلاع ازمهمترین اخبار جشنواره ها و محافل حوزه هنری ما را در کانال تلگرامی دنبال کنید.